Yangi o'zbek alifbosini sinab ko'ring
2026-yil 21-oktabrda imzolangan qonunga ko'ra o'zbek lotin alifbosida to'rtta harf o'zgaradi: Oʻ → Ö, Gʻ → Ğ, Sh → Ş, Ch → Ç. Alifbo 28 ta harf va 1 ta tutuq belgisidan iborat bo'ladi. Qonun 2027-yil 22-aprelda kuchga kiradi. Quyida yangi harflarda yozishni hoziroq mashq qiling.
Natijalar saqlanmaydi va reytingga kirmaydi — bu faqat mashq.
Nima o'zgardi: 4 ta harf
| Hozirgi | Yangi | Misol |
|---|---|---|
| Oʻ oʻ | Ö ö | oʻzbek → özbek |
| Gʻ gʻ | Ğ ğ | gʻisht → ğişt |
| Sh sh | Ş ş | shahar → şahar |
| Ch ch | Ç ç | choy → çoy |
Yangi alifbo: 28 harf + tutuq belgisi
Qonunning 1-moddasidagi tartibda. Yangi harflar ajratib ko'rsatilgan. Tutuq belgisi (ʼ) saqlanadi: maʼno, sheʼr.
- A1
- B2
- D3
- E4
- F5
- G6
- Ğ7
- H8
- I9
- J10
- K11
- L12
- M13
- N14
- O15
- Ö16
- P17
- Q18
- R19
- S20
- Ş21
- Ç22
- T23
- U24
- V25
- X26
- Y27
- Z28
- ʼ29
Klaviaturada Ö, Ğ, Ş, Ç qanday yoziladi
- 1.Shu sahifadagi testda eski usulda yozavering: o' → ö, g' → ğ, sh → ş, ch → ç avtomatik almashadi.
- 2.Kompyuterda: turk (Turkish Q) klaviatura joylashuvida Ö, Ğ, Ş, Ç uchun alohida tugmalar bor.
- 3.Telefonda: ko'p klaviaturalarda harfni bosib tursangiz, qo'shimcha belgilar chiqadi — masalan, o ni bosib turib ö ni tanlash mumkin.
Matnni yangi alifboga o'girish
Oʻ, Gʻ, Sh, Ch avtomatik Ö, Ğ, Ş, Ç ga almashadi. Tutuq belgisi (maʼno, sheʼr) saqlanadi.
Qonun haqida asosiy faktlar
- Hujjat
- O'RQ-1184-son Qonun (1993-yilgi 931-XII-son qonunga o'zgartirish)
- Qonunchilik palatasi qabul qildi
- 2026-yil 7-iyul
- Senat ma'qulladi
- 2026-yil 10-sentabr
- Prezident imzoladi
- 2026-yil 21-oktabr (O'zbek tili bayrami kuni)
- Kuchga kiradi
- 2027-yil 22-aprel (rasmiy e'lon qilinganidan 6 oy o'tib)
- Hozirgi hujjatlar
- O'z kuchida qoladi; milliy valyuta va qimmatli qog'ozlar muomalada qoladi
Tez-tez beriladigan savollar
Yangi o'zbek alifbosi qachon kuchga kiradi?
▾
O'RQ-1184-son qonun rasmiy e'lon qilingan kundan e'tiboran olti oy o'tgach — 2027-yil 22-aprelda kuchga kiradi. Qonun 2026-yil 21-oktabrda imzolangan.
Yangi alifboda nechta harf bor?
▾
28 ta harf va 1 ta tutuq belgisi (ʼ). Hozirgi alifbo 26 ta harf va 3 ta harf birikmasidan iborat edi.
Qaysi harflar o'zgardi?
▾
To'rtta: Oʻ o'rniga Ö, Gʻ o'rniga Ğ, Sh o'rniga Ş, Ch o'rniga Ç. Qolgan harflar o'zgarmaydi.
Ng harf birikmasi nima bo'ladi?
▾
Ng alifbodan alohida harf sifatida chiqarildi. Yozuvda harf birikmasi sifatida qoladi (masalan, tong), uning qoidalari imlo qoidalarida belgilanadi.
Eski alifbodagi pasport va hujjatlar amal qiladimi?
▾
Ha. Qonunning 2-moddasiga ko'ra, kuchga kirgunga qadar rasmiylashtirilgan hujjatlar, milliy valyuta va qimmatli qog'ozlardagi harflarning avvalgi shakli ularning amal qilishiga monelik qilmaydi.
Klaviaturada Ö, Ğ, Ş, Ç harflarini qanday yozaman?
▾
Bu sahifadagi testda o', g', sh, ch deb yozsangiz yetarli — ular avtomatik yangi harfga almashadi. Kompyuterda turk (Turkish Q) joylashuvida bu harflar uchun tugmalar bor.
Maktab darsliklari qachon yangi alifboga o'tadi?
▾
Daryo xabariga ko'ra, darsliklarni 2031-yilgacha to'liq yangi alifboga o'tkazish rejalashtirilgan. Bu muddat qonun matnida emas; amalga oshirish dasturini Vazirlar Mahkamasi ikki oy ichida tasdiqlashi kerak.